www.FORMANOWICZ.pl

Formanowiczowie z Wielkopolski - historia rodziny

Ex Libris

(z biblioteki autora)

     Przedstawiam zainteresowanym część mojej biblioteki. Wyboru prac dokonałem biorąc pod uwagę związek treści dzieła, bądź autora, z rodziną Formanowiczów. Ponadto w przedstawionym tu zbiorze znalazły się prace o charakterze genealogicznym (np. słowniki biograficzne), zawierające obszerne spisy nazwisk. Mogą być one przydatne dla poszukiwaczy swoich korzeni.

     Przeglądanie książek i artykułów przetworzonych na pliki DjVu  wymaga zainstalowanią odpowiedniej "wtyczki".



Formanowiczowie i Furmanowiczowie z Buku
Ponad 300 lat udokumentowanej historii rodziny
Nakładem autora, Środa Wlkp. 2010

     Moja książka jest opisem dziejów Formanowiczów, opartym na dokumentach źródłowych, z których najstarsze pochodzą z początku XVIII w. Jednak pojedyncze wzmianki o osobach noszących nasze nazwisko rozsiane są w różnych dokumentach pochodzących z wcześniejszych wieków. Przedstawione tu wielkie drzewo genealogiczne Formanowiczów z Buku i Gostynia – ale także z Gniezna, Kłecka i Krobi – powstało wskutek połączenia kilku, dotychczas odrębnych, gałęzi. Powiązała je treść odnalezionych przeze mnie dokumentów z 1742 r. potwierdzających, że drzewo gostyńskie ma korzenie w Buku i obie gałęzie wyrastają z jednego pnia, gdyż mają wspólnego przodka. Owocem moich poszukiwań genealogicznych jest także usystematyzowanie dużej gałęzi Formanowiczów i Furmanowiczów pochodzących z okolic Gniezna i Kłecka. Dokumenty potwierdziły, że ta część rodziny wywodzi się z gałęzi gostyńskiej, co do której udało mi się wcześniej dowieść, że wyrosła ze wspólnego pnia bukowskiego.

Adresuję tę książkę do członków wielkiej rodziny Formanowiczów, mając nadzieję, że odkryje im ona bliskie nam wszystkim osoby i ich dzieje, dotąd zagubione w pomroce dziejów.


Bukowskie rodziny
Słownik nazwisk mieszkańców Buku z I połowy XVIII w.
Nakładem autora, Środa Wlkp. 2011

     Głównym celem napisania i wydania drugiej mojej książki jest przedstawienie w miarę pełnej listy rodzin mieszkających w Buku i jego przedmieściach przed i po wielkiej epidemii dżumy z lat 1709/1710. Z uwagi na zachowane bukowskie księgi metrykalne, zakres opracowania objął I połowę XVIII wieku. Do spisu włączyłem również osoby żyjące i zmarłe w ostatnim 15-leciu XVII wieku. Przy tworzeniu listy rodzin starałem się określić miejsce (ulicę lub przemieście), gdzie dane rodziny mieszkały. Wykaz może służyć (i to jest drugi cel tego opracowania) jako narzędzie pomocnicze w poszukiwaniach genealogicznych w najstarszych księgach bukowskich i nie tylko.
     Książka została wydana w wersji tradycyjnej – papierowej (dla bibliotek), oraz w wersji elektronicznej – w internecie. Pod względem treści obie wersje nie różnią się między sobą. Książka została zgłoszona w Bibliotece Narodowej, otrzymała numer ISBN i obie wersje wydania są chronione prawem autorskim. Kopiowanie w celu rozpowszechniania fragmentów lub całości książki jest zabronione. Udostępnioną publikację można kopiować zarówno we fragmentach, jak i w całości wyłącznie na użytek własny.


Rodowody mieszczan bukowskich
Wstęp do genealogii bukowian (XVI–XIX wiek)

579 s. : il. ; 24 cm.
Wielkopolskie Towarzystwo Genealogiczne "Gniazdo", 2015

     Książka jest opisem genealogii i dziejów rodzin mieszczańskich z Buku, na przestrzeni całego XVIII wieku i przez pierwsze 15-lecie wieku XIX – do końca ery napoleońskiej. Dzięki zapisom z bukowskich ksiąg miejskich i cechowych oraz metrykaliom z sąsiednich parafii, genealogię niektórych rodów udało mi się poznać aż do XVI wieku. Moja publikacja jest owocem wieloletnich studiów nad dziejami najstarszych bukowian. Ich celem było zdobycie możliwie najszerszej wiedzy o współmieszkańcach, sąsiadach i rodzinach spokrewnionych z moimi bukowskimi przodkami. Publikacja stanowi zbiór faktów z życia mieszczan bukowskich, przede wszystkim dat i miejsc związanych z ich życiem, małżeństwami i narodzinami ich dzieci. Zawiera także informacje o ich zawodach, miejscach pochówku i inne szczegółowe dane zapisane w przeanalizowanych materiałach. Pracując nad książką, starałem się zachować jednolitą formę analizy genealogicznej poszczególnych rodzin. Jedyną różnicą jest górna granica opracowanych genealogii. Dzieje wszystkich rodzin mieszkających w Buku do 1815 roku, są w większości opracowane do tego właśnie czasu. Niektóre z nich wzbudziły jednak moje szczególne zainteresowanie. Ich drzewa genealogiczne rozbudowałem we fragmentach nawet do XX wieku. Dotyczy to w szczególności rodzin, wśród których w XIX i XX wieku pojawiły się osoby zasłużone dla historii Wielkopolski. Wymienić tu należy Degórskich, Dobielińskich, Lemańskich, Ławickich, Konatkowskich, Murkowskich, Niezielińskich, Tabulskich, Tyxickich i Zenktelerów oraz Dybizbańskich, Kopczyńskich, Mińskich i Tuliszków związanych ściśle z moją rodziną.
     Mam nadzieję, że książka zaciekawi osoby interesujące się mieszkańcami Buku oraz szukające swych korzeni wśród dawnego mieszczaństwa bukowskiego. Ich potomkowie mieszkają obecnie nie tylko w Buku, ale również w wielu miejscach rozsianych po całej Polsce, Niemczech, Francji, USA, a nawet Australii.



Archiwum Jana Zamoyskiego, Kanclerza i Hetmana Wielkiego Koronnego  - Maurycy Zamoyski , Wacław Sobieski
Piotr Laskauer i S-ka, Warszawa 1904

Wspaniałe źródło wiedzy o historii I Rzeczpospolitej, szczególnie historii politycznej. Na stronach 233 i 234 zamieszczony został „List Zamoyskiego do Gdańszczan” datowany na 3 lipca 1578 roku, w którym Kanclerz bierze w obronę kupca Jerzego FORMANOWICZA. Informację tę rozwijam w dziale Najwcześniejsi.


Bibljoteka Kapitulna w Gnieźnie otwórz artykuł - ks. Leon Formanowicz
Bibljoteki Wielkopolskie i Pomorskie, Poznań, 1929

Opracowanie ks. Leona Formanowicza omawiające zbiory Biblioteki Kapitulnej w Gnieźnie. Było ono składnikiem monografii wydanej z okazji IV. Zjazdu Biblofilów i II. Zjazdu Biblioterzarzy Polskich w Poznaniu w 1929 roku. Opracowanie ks. Leona jest pierwszym ujęciem zbiorów Biblioteki Gnieźnieńskiej, które w 1930 roku ks. Formanowicz rozwinął do obszernego "Katalogu druków polskich XVI wieku Biblioteki Kapitulnej w Gnieźnie", oraz późniejszego (z 1939 roku) "Katalogu inkunabułów Biblioteki Kapitulnej w Gnieźnie". Polecam tę lekturę, już choćby dla przepięknch ozdób na kartach średniowiecznych ksiąg.


Buk. Zarys dziejów miasta  - Andrzej Kowalczyk
Kantor Wydawniczy SAWW, Poznań: 1989

Historia miasta od średniowiecza do okresu powojennego. Członkowie rodziny Formanowiczów wymienieni w dwóch miejscach książki: Marcin, powstaniec listopadowy na str. 76. i Władysław, powstaniec wielkopolskina str. 169.


Grosspolen im Januaraufstand 1863/1864 otwórz indeks - Felix Heinrich Gentzen
(Wielkopolska w Powstaniu Styczniowym 1863/1864)
Berlin: Rütten & Loening, 1958

W powyzszym linku przedstawiam jedynie indeks nazwisk osób (535 pozycji) wymienionych w cytowanej pracy. Autor wykorzystał materiały z archiwum w Merseburgu (Deutsches Zentral-archiv Merseburg), z których nie mógł korzystać Fidler w swoim "Wykazie" (patrz niżej).
      Dla zainteresowanych treścią książki, oferuję skany poszczególnych stron. W tym celu proszę o kontakt z autorem strony.


Historja 205 Pułku Piechoty Ochotniczej im. Jana Kilińskiego - Mond B.S., Gintel J.
Wojskowy Instytut Naukowo-Wydawniczy, Warszawa: 1932

Monografia 205 Pułku Piechoty Ochotniczej im. Jana Kilińskiego utworzonego w lipcu 1920 r. w obliczu zagrożenia Polski przez nawałę bolaszewicką. Szczegółowy opis szlaku bojowego Pułku z mapami bitew i fotografiami dowódców i żołnierzy. Na str. 6 wymieniono ppor. Wacława Formanowicza> jako dowódcę 3 kompanii 1 batalionu, w czasie organizacji Pułku.


Konfederacja barska w Wielkopolsce 1768-1770  - Wacław Szczygielski
Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1970

Publikacja opisujące tło historyczne i przebieg konfederacji barskiej w Wielkopolsce. O wymienionym przez autora konfederacie rtm. Józefie Gogolewskim i jego kontaktach z Janem Formanowiczem z Gostynia piszę w swojej książce (patrz poz. 1 zestawienia Exlibris) na stronie 56.


Ksiądz Leon Formanowicz otwórz książkę - Mieczysław Formanowicz
Kanonik katedry prymasowskiej w Gnieźnie. Życie i praca.
Warszawa, 2007

Szkic biograficzny napisany przez bratanka Księdza, wydany w związku z uroczystością nadania Szkole Podstawowej w Modliszewku imienia ks. Leona Formanowicza, oraz na 175-lecie istnienia Szkoły. Wydawnictwo opatrzone dwiema przedmowami: dr Ewy Krawieckiej (redaktor wydania) i mgr Teresy Zielińskiej, Dyrektor Szkoły w Modlszewku.

Biografię ks. Leona napisaną przez tego samego autora, z wieloma załącznikami w postaci zdjęć, artykułów i publikacji Księdza, zamieszczono na tej stronie, w zakładce "Wybitni, biografie"


Materiały do historii Powstania Wielkopolskiego 1918/19 otwórz książkę - Tadeusz Jabłoński
Poznan, 1938

Monografia omawiajaca kompleksowo przebieg działań zbrojnych na froncie zachodnim (Rakoniewice, Wolsztyn, Babimost, Kargowa, Zbąszyń) w czasie Powstania Wielkopolskiego. Praca wzbogacona wspomnieniami dowódców poszczególnych kompanii powstańczych: grodziskiej, wolsztyńskiej i wielichowskiej.


Miasta i mieszczaństwo w dawnej Polsce  - Jan Ptaśnik
Wydanie II, P.I.W., 1949

Monumentalne i podstawowe dla osoby interesującej się tym zagadnieniem dzieło20:24 2010-04-16 prof. Jana Ptaśnika o miastach i ludziach w nich mieszkających w czasach I Rzeczpospolitej.


Na uroczystość prymicyi, Na uroczystość św. Michała Archanioła - ks. Leon Formanowicz
Dwa kazana ks. Leona Formanowicza opublikowane w czaspopiśmie "Nowa Biblioteka Kaznodziejska. Miesięcznik poświęcony kaznodziejstwu polskiemu".

"Na uroczystość prymicyi". Rocznik 1912, T. 13, nr 3; str. 263 [77/96]
"Na uroczystość św. Michała Archanioła". Rocznik 1914, T.16; str. 337 [345/610]

Źródłem publikacji jest Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa.


Nazwiska mieszkańców Kalisza od XVI do XVIII wieku  - Małgorzata Jaracz
Wydawnictwo Akademii Bydgoskiej im. Kaziemierza Wielkiego, Bydgoszcz : 2001



Nazwy osobowe mieszkańców Lutomierska (XVII-XVIII w.)  - Wirginia Mirosławska
Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź : 1997



Opisy i lustracje Poznania z XVI - XVIII wieku  - Marian J. Mika
Poznań, 1960

Indeks nazwisk 2.655 osób mieszkających w wieku XVI - XVIII w Poznaniu i okolicznych wsiach (Łazarz, Bonin, Chwaliszewo, Winiary itd.) , pochodzący z tytułwego opracowania. Sporządzony w formacie tekstowym (otwieranym każdą przeglądarką), posiada objętość tylko 66 kB.


O ustalaniu się nazwisk mieszczańskich i chłopskich w Wielkopolsce XVII wieku  - Tadeusz Skulina
[w:] Onomastica. Pismo poświęcone nazewnictwu geograficznemu i osobowemu.
T. XXXIII, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław : 1989, s. 183-208



Pałuki i miasto Szubin otwórz książkę - Józef Formanowicz
Poznań, 1909

Niewielka monografia Szubina i okolic pióra Józefa (=> powstańca wielkopolskiego), brata autora wyżej omówionego artykułu - ks. Leona Formanowicza. Dzieło objętościowo nieduże, ale pod względem treści, i biorąc pod uwagę rok wydania (jeszcze pod zaborem pruskim), ma charakter wybitnie patriotyczny.


Pamięci Adama Mickiewicza otwórz artykuł - ks. Leon Formanowicz
Wiedza i Praca, Lwów, grudzień 1906

Artykuł ks. Leona Formanowicza poświęcony naszemu wielkiemu wieszczowi, a w tonie niezwykle podniosły i patriotyczny. Jeśli przemówienia, jakie młody (28-letni) wówczas ks. Leon wygłaszał na wielu wiecach związanych ze strajkiem szkolnym („dzieci wrzesińskich”), były tak żarliwe, to nic dziwnego, że Prusacy skalali go za takie słowa na 3-tygodnie więzienia. Więcej o ks. Leonie w biografii.


Polityczna działalność rzemiosła wielkopolskiego w okresie zaborów otwórz indeks - praca zbiorowa pod kierunkiem prof. Zdzisława Grota
Polskie Towarzystwo Historyczne, Poznań, 1963

W powyzszym linku przedstawiam jedynie indeks nazwisk osób - głównie rzemieślników (ok. 1000 pozycji) - wymienionych w cytowanej pracy.
      Link umożliwiający zapoznanie się z treścią tej obszernej książki (dla zainteresowanych), można uzyskać kontaktując się z autorem strony.


POLONICA w Archiwum Rzymskim Towarzystwa Jezusowego, Tom I   - Bieś Andrzej Paweł SJ, Grzebień Ludwik SJ, Inglot Marek SJ:
Kraków : Wyższa Szkoła Filozoficzno-Pedagogiczna IGNATIANUM : Wydawn. WAM, 2002-

Na str. 209 książki zamieszczono wzmiankę o Andrzeju Formanowiczu "coad., 1717, p. 371". Zapis ten pochodzi z działu Catalogus defunctorum Collegii Premisliensis - Pol. 69 "NEKROLOGI".


Powstanie Wielkopolskie. Front północny otwórz książkę - Fenrych Tadeusz, ppor.
Poznań, 1920

Monografia omawiajaca działania na froncie północnym Powst. Wlkp. Napisana przez jednego z dowódców oddziałów powstańczych. Praca wydana nakładem Dowództwa Generalnego w Poznaniu, rok po zakończeniu działań. UNIKAT za zbiorów Stefana Formanowicza, Powstańca.


Przyczynek do działalności rytowniczej Fryderyka Wilhelma Belowa otwórz artykuł - ks. Leon Formanowicz
Kronika Miasta Poznania, Poznań, 1936

Artykuł ks. Leona Formanowicza poświęcony wybitnem rytownikowi poznańskiemu (pieczątkarzowi). Artykuł jest owocem jednej z pasji ks. Leona, którą było zbieranie pieczęci i exlibrisów. Więcej o ks. Leonie w biografii.


Rok 1848 w dawn. powiecie bukowskim otwórz książkę - Stachowski Władysław
Kościan, 1934

Opracowanie historyczne omawiające na podstawie wielu nieistniejących już częściowo źródeł, przebieg działań powstańczych w Buku, Grodzisku i okolicach, w roku 1848 (Wiosna Ludów).

Indeks nazwisk wymienionych w pracy


Rozwój latyfundium biskupstwa poznańskiego od XVI do XVIII wieku  - Walerian Sobisiak
Polskie Towarzystwo Historyczne, Poznań: 1960



Słownik biograficzny członków tajnych towarzystw gimnazjalnych w Wielkim Księstwie Poznańskim 1850-1918  - Marian Paluszkiewicz, Jerzy Szews
Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk, 2000

Bogate źródło wiedzy o członkach tajnych organizacji młodzieżowych w Wielkopolsce w okresie zaboru pruskiego. Na stronie 66 wymieniono Jana i Józefa Formanowiczów.


Słownik biograficzny powstańców wielkopolskich  - Antoni Czubiński, Bogusław Polak (red.)
Wydawnictwo Poznańskie, 2002

Jako jedynego powstańca wielkopolskiego związanego z rodziną Formanowiczów (pełną listę rodzinnych powstańców przedstawiłem w dziele „Wybitni, biografie"), autorzy wymienilippłk. Antoniego Grygiela, męża Krystyny z Formanowiczów (str. 118).


Stefania Fórmanowicz (1909-1980) otwórz książkę - Barbara Mizerka
Kościan, 1995

Prof. Stefania Fórmanowicz, nauczycielka Liceum Ogólnokształcącego w Kościanie - biografia i wspomnenia o wspaniałej postaci. Praca opublikowana za zgodą autorki.


Sukiennictwo wielkopolskie XVI-XVII wiek  - Antoni Mączak
Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa: 1955



Wojskowe aspekty powstania wielkopolskiego 1818-1919  - Bolesław Woszczyński (red.)
Wybór materiałów źródłowych
UAM Poznań: 1985

Publikacja opisujące przebieg powstania wielkopolskiego w formie przedruków oryginalnych polskich i pruskich dokumentów źródłowych: pism, lisów, rozkazów, artykułów z ówczesnej pracy i innych. Na str. 314 wymieniono "Lucjana Furmanowicza", z podaniem daty i miejsca urodzin, przebiegu służby itd. Jest nim bez wątpienia Kwiryn Fórmanowicz, powstaniec z Wielichowa.


Wspomnienia walk pod Szubinem otwórz książkę - Nogaj Stanisław
Katowice, 1930

Wspomnienia walki o Szubin w czasie Powstania Welkopolskiego.Auterem jest jeden z dowódców oddziałów powstańczych. UNIKAT za zbiorów Stefana Formanowicza, Powstańca.
Na str. 21 omówioo udział Piotra Formanowicza jako komendanta Szubina.


Wykaz Wielkopolan uczestników powstania 1863 r.  otwórz artykuł - Wacław Truszkowski-Fidler
Przegląd Historyczny, Warszawa: 1938 r., T. 34, z. 2.

Spis ten zawiera 1550 nazwisk Wielkopolan, którzy - jako uczestnicy Powstania Styczniowego 1863 roku - ujęci zostali w dokumentach Policji Pruskiej. Autor cytuje kilkadziesiąd Pruskich zestawień odnalezionych w Archiwum Państwowym w Poznaniu. Jest to, jak do tej pory, najbardziej pełna lista uczesników Powstania z ziem Wielkiego Księstwa Poznańskiego.
     Cytowane dokumenty podane są w oryginale, tj. w języku niemieckim. Wykaz nie jest uporządkowany alfabetycznie. Dla sprawdzenia konkretnego nazwiska, konieczne jest wnikliwe przeglądnięcie cełego opracowana.


Z przeszłości miasta Wielichowa. 1429-1929 otwórz książkę - Kaletka Adam Henryk
Wielichowo, 1929

Kompendium wiedzy o historii miasta Wielichowa od momentu powstania do dnia wydania książki. Wielokrotnie wspominani Fórmanowiczowie i Formanowiczowie. Patrz skorowidz, str. 147 (162) i "Z dawna osiadłe rodziny", str. 139 (154). Książka zaczerpnięta z Wielkopolskiej Biblioteki Cyfrowej w Poznaniu.





Copyright ©Mariusz Formanowicz, 2005 - 2013
Polski English